Reakcja:
Sumaryczna iczba moli gazowych substratów i produktów:
· po lewej:
mole
· po prawej:
mole, czyli po stronie produktów jest mniej moli gazu.
Zwiększenie ciśnienia przesuwa równowagę w stronę mniejszej liczby moli gazu, czyli w prawo — tak samo jak na wykresie, zatem przez zmianę ciśnienia można uzyskać taki sam efekt.
Katalizator nie zmienia położenia stanu równowagi, tylko przyspiesza jej osiągnięcie.
Reguła przekory (Le Chateliera)
Reguła przekory mówi, że jeżeli na układ będący w stanie równowagi chemicznej zadziała czynnik zewnętrzny (np. zmiana stężenia, ciśnienia lub temperatury), to układ zareaguje w taki sposób, aby przeciwdziałać tej zmianie.Innymi słowy: układ „broni się” przed zaburzeniem równowagi.
Czynniki wpływające na położenie równowagi
1. Zmiana stężenia
· zwiększenie stężenia substratu → przesunięcie równowagi w stronę produktów
· zwiększenie stężenia produktu → przesunięcie w stronę substratów
· usuwanie produktu → sprzyja jego dalszemu powstawaniu
2. Zmiana ciśnienia (dla reakcji gazowych)
· wzrost ciśnienia → przesunięcie w stronę mniejszej liczby moli gazu
· spadek ciśnienia → przesunięcie w stronę większej liczby moli gazu
· jeśli liczba moli gazów po obu stronach jest taka sama → brak wpływu
3. Zmiana temperatury
· dla reakcji egzotermicznych (
): wzrost temperatury → przesunięcie w stronę substratów
· dla reakcji endotermicznych (
): wzrost temperatury → przesunięcie w stronę produktów
4. Katalizator
· nie zmienia położenia równowagi ani stałej równowagi
· jedynie przyspiesza osiągnięcie stanu równowagi