Funkcja tajemniczego obserwatora:
– symbol widza, który obserwuje Raskolnikowa i śledzi jego losy;
– postać Raskolnikowa po latach życia z poczuciem winy;
– postać Swidrygajłowa jako alter ego Raskolnikowa;
– ukazanie możliwych zakończeń historii Raskolnikowa: przyjęcie cierpienia w nadziei na odkupienie win lub życie z wyrzutami sumienia doprowadzającymi do samobójstwa.
Funkcje tajemniczego obserwatora w filmie są różne. Może on symbolizować widza, który śledzi losy bohatera. Może to być sam Raskolnikow po latach życia z poczuciem winy, co wpisuje się w konwencję oniryczną. Może to być Swidrygajłow, na co wskazuje jego wygląd podobny do pierwowzoru książkowego. Swidrygajłow uosabia też najgorsze cechy zbrodniczej idei, w związku z czym może być sobowtórem Raskolnikowa odbitym w krzywym zwierciadle. Samobójstwo tajemniczego obserwatora pod konie filmu ma też wymiar symboliczny – wskazuje możliwe zakończenia historii Raskolnikowa.