Kozacy – ludność różnego pochodzenia, zamieszkująca m.in. Zaporoże, zwane Dzikimi Polami. Często byli to uciekinierzy i zbiegowie.
Kozacy odegrali znaczącą rolę w historii Polski, Litwy i Rosji. Ich organizacje rozbudowywały się, stanowili oni potężną siłę zbrojną, organizowali wiele powstań, chcąc zyskać niezależność.