Jan Kochanowski to najwybitniejszy polski poeta epoki renesansu. W swojej twórczości zawierał renesansowe idee, między innymi humanizm, w którego centrum znajdował się stworzony przez Boga, ale samodzielny człowiek, znający swoje możliwości i ograniczenia. Humanizm widoczny jest „Pieśniach” Kochanowskiego, wzorowanych na twórczości Horacego. W Pieśni XXIV pojawia się motyw śmiertelności ciała i nieśmiertelności duszy, natomiast w Pieśni XII autor wspomina o istocie człowieka, czyli cnocie. Głosi potrzebę rozwoju cnót. Fraszki Kochanowskiego nierzadko odzwierciedlają główne hasło humanizmu: „człowiekiem jestem i nic, co ludzkie, nie jest mi obce”. We fraszce „Do Anny” Kochanowski odważnie (jak na swoje czasy) porusza temat miłości i kobiecości, a we fraszce „O doktorze Hiszpanie” gani, w myśl potrzeby pielęgnowania cnót, nadużywanie alkoholu. We fraszkach Kochanowski podejmuje także temat ludzkiej śmiertelności i przemijania. W utworze „O żywocie ludzkim” zauważa, jak kruche i krótkie jest ludzkie życie. W Trenach Kochanowski skupia się na perspektywie ojca opłakującego swoją zmarłą córeczkę. Poeta pisze o przeżyciach psychicznych w wielu trenach, np. Trenie VIII („Wielkieś mi uczyniła…), opisuje rozpacz, rozpamiętywanie zmarłej córki, a następnie ukojenie i spokój. Kochanowski nawiązuje do idei humanizmu w sposób bezpośredni i dobitny, gdy w Trenie XIX opisuje kryzys humanistycznego światopoglądu ojca, który wątpi w Boga, świat zmarłych, stoicyzm i mądrość jako największą cnotę. We śnie gani go matka, a ojciec powraca do idei humanizmu z wiedzą o dalszym postępowaniu, która została przekazana mu we śnie.
Jan Kochanowski był wybitnym polskim poetą renesansowym. Miał gruntowne wykształcenie, a w twórczości nawiązywał do antycznych form lirycznych oraz idei humanizmu.