W zadaniu tym musisz, na podstawie wartościowości atomu krzemu w podanym wzorze kwasu oraz własnej wiedzy, określić liczbę atomów wodoru wchodzących w jego skład – wartość indeksu x.

Wartościowość atomu krzemu jest podana, wynosi ona IV. Wartościowość tlenu wynosi II. W zadaniu tym musisz obliczyć indeks x, który jest po prostu liczbą atomów wodoru w tym kwasie. Aby to zrobić, możesz przekształcić wzór służący do obliczania wartościowości atomu centralnego kwasu, dla kwasu H_nXO_m (gdzie n to liczba atomów wodoru, a m – liczba atomów tlenu):

wartościowość atomu centralnego = m · II – n · I

II i I to wartościowości odpowiednio tlenu oraz wodoru, „I” możesz pominąć – liczbowo nic się nie zmieni („I” reprezentuje 1, mnożenie przez 1 daje w rezultacie liczbę wyjściową). Wtedy:

wartościowość atomu centralnego = m · II – n

Podany wyżej wzór przekształcasz tak, by po lewej stronie otrzymać samo „n”, czyli liczbę atomów wodoru. Aby to zrobić, musisz do obu stron równania dodać „n”, wtedy:

n + wartościowość atomu centralnego = m · II – n + n

„-n” i „n” dają w sumie zero, więc:

n + wartościowość atomu centralnego = m · II

Teraz musisz z lewej strony pozbyć się „wartościowości atomu centralnego”. Aby to zrobić, odejmujesz to wyrażenie od obu stron równania:

n + wartościowość atomu centralnego — wartościowość atomu centralnego = m · II + wartościowość atomu centralnego

Ostatecznie otrzymujesz następujące wyrażenie:

n = m · II — wartościowość atomu centralnego

Podstawiasz do niego znane Ci z treści zadania dane – wartościowość atomu centralnego – krzemu oraz liczbę atomów tlenu. Wartościowość krzemu wynosi IV, natomiast liczba atomów tlenu wynosi II. Pamiętaj, że wartościowość zapisuje się cyframi rzymskimi (np. I, II, III), natomiast liczby atomów, współczynniki itd. cyframi arabskimi (np. 4,8,2). Zauważ także, że w tym przykładzie nasze n jest oznaczone jako x. Wykorzystując powyższe informacje, wiesz, że indeks ten jest równy:

x = 4 · II – IV = 4