Mieszamy roztwory soli tworzących układ buforowy H2PO4- / HPO42-, więc liczymy pH z równania Hendersona–Hasselbacha dla drugiego etapu dysocjacji kwasu fosforowego(V):
Liczby moli są sobie równe, więc stosunek
= 1 (objętość końcowa się skraca w ilorazie).
Równanie Hendersona–Hasselbacha służy do obliczania pH roztworów buforowych, czyli takich, które zawierają jednocześnie słaby kwas i jego sprzężoną zasadę albo słabą zasadę i jej sprzężony kwas.
Przykładem takiego układu jest para jonów H2PO4- i HPO42- , występująca w roztworach fosforanów. Obecność obu form sprawia, że roztwór jest odporny na zmiany pH po dodaniu niewielkich ilości kwasu lub zasady.
Równanie Hendersona–Hasselbacha ma postać: pH = pKa + log([zasada]/[kwas]).
Oznacza to, że wartość pH zależy od stałej dysocjacji kwasu oraz od stosunku stężeń formy zasadowej do formy kwasowej. Jeżeli stężenia tych form są jednakowe, logarytm przyjmuje wartość zero i pH jest równe pKa danego kwasu.
Równanie to wynika z opisu równowagi dysocjacji słabego kwasu w wodzie i pozwala uniknąć skomplikowanych obliczeń, ponieważ nie trzeba rozwiązywać równań kwadratowych. Można je stosować tylko wtedy, gdy w roztworze rzeczywiście występuje układ buforowy, czyli gdy obecne są jednocześnie obie sprzężone formy
Równanie Hendersona–Hasselbacha jest bardzo często wykorzystywane w chemii analitycznej, biochemii oraz w zadaniach maturalnych do szybkiego i wygodnego obliczania pH roztworów buforowych.