U podstaw renesansu i jego humanizmu stała synteza tradycji i nowoczesności, czego emanacją jest chęć poznania nowego z jednoczesnym zachowaniem szacunku wobec tradycji. W końcu twórcy korzystali z form poprzedników, jednocześnie komentując ich tematykę i zmieniając niektóre zbyt konwencjonalne już zabiegi. Nowe formy wychowania, nowy rodzaj budowanych miast, sprawiły, że myśl popłynęła ku przyszłości, jednocześnie nie próbując na siłę zmieniać własnej historii i fundamentów, na których mogły się rozwijać.