Model integracyjny:
· państwo akceptuje grupy etniczne, przy czym nie wspiera ich;
· aspekty kulturowe i etniczne należą do sfer prywatnych, więc nie wpływają na życie publiczne;
· państwo dofinansowuje organizacje, które prowadzą kursy językowe dla cudzoziemców.
Model asymilacyjny:
· państwo chce zbudować społeczeństwo, w którym nie będzie konfliktów na tle etnicznym i kulturowym;
· odrębność imigrantów stopniowo się zaciera;
· państwo przeprowadza egzaminy z historii, znajomości języka i kultury.
Model pluralistyczny:
· państwo wspiera i chroni wielokulturowość, wielonarodowość i wielojęzyczność;
· grupy kulturowe i etniczne żyją obok siebie, zachowując swoją odrębność;
· wspieranie przez państwo organizacji, które chronią dziedzictwo kulturowe każdej mniejszości.
Czynniki decydujące o tym, który model realizuje państwo w największym stopniu:
· liczebność mniejszości kulturowych i etnicznych;
· rozmieszczenie mniejszości;
· jak do danej mniejszości podchodzi społeczeństwo;
· jak bardzo mniejszości są odrębne;
· przepisy prawa odnoszące się do cudzoziemców.
Państwa demokratyczne często mają dylemat, w jaki sposób traktować imigrantów i inne mniejszości. W literaturze przedmiotu wyróżnia się 3 modele, które wydają się zupełnie odmienne. Tymczasem w wielu krajach podejmuje się decyzje, które podążają w różnych kierunkach. To znaczy, że modele się przenikają. Państwo często powinno decydować na bieżąco. Historia pokazuje, że czasami silna, przymusowa asymilacja przynosi odwrotny skutek.