Katastrofa w Pompejach miała miejsce 24 sierpnia 79 r. n.e. Tego dnia na niebie nad Wezuwiuszem pojawiła się niepokojąca chmura dymu. Następnie widoczne były wypryski płomieni i słup ognia. Na mieszkańców zaczęły spadać fragmenty pumeksu oraz popiół.
Wybuch był bardzo silny – szacuje się, że ciśnienie lawy oddziaływało na komorę wulkanu przez 800 lat. Ostatecznie całość eksplodowała, przykrywając miasto drobinkami popiołu, pyłu i spalonych kamieni.
Starożytne relacje i badania współczesnych naukowców wskazują na to, że był to wybuch stratowulkanu. Wskazuje na to zawartość materiału wybuchowego – była to lawa, materiały piroklastyczne i chmura pyłowo-gazowa. Takie wybuchy mają także nagły, nieprzewidywalny charakter, a tak właśnie było w przypadku katastrofy w Pompejach.
Najważniejszym (choć niektórzy podważają jego wiarygodność) źródłem informacji na temat katastrofy w Pompejach są zapiski Pliniusza Młodszego, który spisał zeznania naocznych świadków tych wydarzeń. Fragmenty tej relacji możesz znaleźć np. tutaj: https://ciekawostkihistoryczne.pl/2021/07/31/pompeje-jak-wybuch-wezuwiusza-doprowadzil-do-zaglady-miasta/
Więcej wiedzy na temat katastrofy dostarczyły badania archeologiczne, prowadzone już od XVIII wieku i trwające do dziś. Zasypane w popiele miasto zostało zachowane w dość dobrym stanie, co pozwala na odtworzenie przebiegu tego, co działo się prawie 2 tysiące lat temu.