Sytuacja militarna Niemiec na froncie wschodnim jesienią i zimą 1941 r.:
· duży opór Armii Czerwonej,
· zakłócenia w transportach z powodu zimnej pogody,
· dalsza ekspansja i rozciąganie frontu na wschód zmuszało Niemców do rozpraszania swoich sił, które trudno było zaopatrzyć,
· trudności logistyczne.
Największym problem agresji Niemiec na ZSRR nie okazał się czynnik ludzki, lecz klimat panujący w tym wielkim państwie. Niemcy pozwolili sobie na liczne błędy logistyczne, które doprowadziły do ich porażki, co wykorzystały siły alianckie i rdzenni mieszkańcy Związku Radzieckiego.