Spór miał podłoże polityczne – na ziemiach dawnego cesarstwa zachodniego władza kościelna została podporządkowana biskupowi Rzymu jako papieżowi – cesarzowie bizantyjscy podkreślali za to rolę patriarchów Konstantynopola, jednocześnie pozostając najwyższymi zwierzchnikami władzy kościelnej. Zaczęły zarysowywać się także różnice w obrzędach. Doprowadziło to do konfliktu i w efekcie rozłamu w chrześcijaństwie w 1054 r.
W wyniku tzw. schizmy wschodniej powstał kościół prawosławny (bizantyjski) i kościół rzymskokatolicki.