Zenon Ziembiewicz w swoich refleksjach postrzega siebie jako człowieka rozsądnego, dążącego do uporządkowanego życia i próbującego działać zgodnie z przyjętymi zasadami. Uważa, że jego decyzje są uzasadnione i wynikają z okoliczności, jednak nie zawsze dostrzega własną hipokryzję i sprzeczności w postępowaniu. Z kolei inni bohaterowie widzą go często jako osobę ambitną, ale także egoistyczną, niekonsekwentną i odpowiedzialną za krzywdę Justyny. Elżbieta Biecka postrzega siebie jako osobę uczciwą, wrażliwą i moralnie odpowiedzialną. Ma świadomość trudności swoich wyborów i próbuje zachować wewnętrzną równowagę. W oczach innych jawi się jako osoba dobra i szlachetna, ale także bierna i podporządkowana normom społecznym, co ogranicza jej możliwość działania. Porównanie pokazuje, że zarówno Zenon, jak i Elżbieta mają niepełną wiedzę o sobie. Ich samoocena jest subiektywna i nie zawsze pokrywa się z oceną innych, którzy dostrzegają cechy i konsekwencje ich działań niewidoczne z ich własnej perspektywy.
1. Zauważ, że należy zestawić samoocenę bohaterów z opiniami innych postaci.
2. Dostrzeż, że Zenon nie widzi w pełni swoich błędów i sprzeczności.
3. Zwróć uwagę, że Elżbieta ma większą świadomość moralną, ale jest ograniczona społecznie.
4. Przeanalizuj, że inni bohaterowie dostrzegają cechy niewidoczne dla samych postaci.
5. Wyciągnij wniosek, że wiedza człowieka o sobie jest zawsze częściowa i subiektywna.