Metale różnią się skłonnością do oddawania elektronów, czyli do ulegania utlenianiu. Tę skłonność opisuje potencjał elektrochemiczny (potencjał standardowy).
Każdy metal ma swój potencjał redukcji, który mówi, jak łatwo jego jony przyjmują elektrony i przechodzą w postać metaliczną. Im bardziej ujemny potencjał, tym metal łatwiej oddaje elektrony i jest bardziej reaktywny. Im bardziej dodatni potencjał, tym metal jest mniej reaktywny i trudniej ulega utlenieniu. Na tej podstawie metale ustawia się w szeregu elektrochemicznym.
Z tego wynikają trzy podstawowe zasady:
· Metal o bardziej ujemnym potencjale wypiera z roztworu sól metalu o bardziej dodatnim potencjale, czyli metal bardziej aktywny wypiera metal mniej aktywny.
· Metal o bardziej dodatnim potencjale nie wyprze metalu o bardziej ujemnym potencjale.
· Metale o bardzo ujemnych potencjałach reagują z kwasami, wydzielając wodór.
Metale o dodatnich potencjałach (np. miedź, srebro, złoto) z kwasami nie reagują.