Kiedy Stanisław Staszic mówił, że młodzieży polskiej w okresie porozbiorowym „nie wolno z innymi ludy chodzić w zawód o narodową sławę bohaterstwa”, miał na myśli, to że Polacy nie powinni angażować się bezpośrednio w zbrojne konflikty w celu odzyskania niepodległości. Wiedział, że polskie siły zbrojne były ograniczone i nie miały realnych szans na pokonanie mocarstw zaborczych. Zamiast tego, zachęcał młodych do skoncentrowania się na innych dziedzinach działalności, które mogły przyczynić się do odbudowy i umocnienia narodowej tożsamości. Propagował rozwój nauki, edukacji, rolnictwa, przemysłu i handlu, co mogłyby przyczynić się do wzrostu potencjału gospodarczego i intelektualnego narodu polskiego.
Staszic był przekonany, że rozwój edukacji, nauki i technologii był kluczowy dla narodu i umocnienia jego pozycji. Zalecał budowanie szkół, promowanie nauki przyrodniczej i technicznej oraz wspieranie rozwoju rolnictwa i przemysłu. Uważał, że poprzez rozwijanie tych dziedzin, Polacy mogliby wzmocnić swoją pozycję społeczną, ekonomiczną i intelektualną, a tym samym budować fundamenty narodowej niezależności mimo braku niepodległości. Działania proponowane przez Staszica miały na celu zbudowanie silnego społeczeństwa, które mogłoby przetrwać okres zaborów i dążyć do odzyskania niepodległości w przyszłości. Był przekonany, że rozwój gospodarczy, edukacja i kultura są niezbędnymi elementami w procesie odbudowy narodu i jego tożsamości.
Staszic odegrał istotną rolę w organizowaniu polskiego systemu szkolnictwa w okresie porozbiorowym. Był jednym z inicjatorów utworzenia Komisji Edukacji Narodowej, pierwszego w Europie ministerstwa oświaty, które miało na celu rozwój i reformę systemu edukacji w Polsce.