W tym zadaniu musisz wymienić argumenty przedstawiane przez Goltza w przytoczonych fragmentach powieści Madame Antoniego Libery. Następnie musisz ocenić, czy jego poglądy można uznać za kosmopolityczne, czyli takie, które przedkładają wspólnotę ogólnoludzką nad przynależność narodową.
Goltz argumentuje, że narodowość nie powinna decydować o wartości człowieka ani jego osiągnięć. Podkreśla, że wybitne jednostki, takie jak Kopernik, Chopin czy Conrad, nie muszą być „czystymi” Polakami, aby ich dokonania były ważne dla kultury polskiej. Zwraca uwagę na fakt, że wielu twórców miało obce pochodzenie lub tworzyło w innych językach, a mimo to uważa się ich za część polskiego dziedzictwa. Jego poglądy można uznać za przejaw kosmopolityzmu, ponieważ odrzuca on nacjonalistyczne kryteria oceny ludzi i akcentuje znaczenie jednostki oraz jej dokonań, a nie przynależności narodowej.
1. Przeanalizuj wypowiedzi Goltza dotyczące pochodzenia i narodowości znanych postaci historycznych i artystów.
2. Wskaż argumenty, w których Goltz podważa znaczenie „czystości” narodowej.
3. Zwróć uwagę na jego nacisk na osiągnięcia jednostki, a nie jej rodowód.
4. Oceń, czy takie podejście odpowiada idei kosmopolityzmu i sformułuj końcowy wniosek.
Ćwiczenie 1.
348