Zastanów się, co symbolizuje umiejscowienie tablicy pamiątkowej oraz jej oficjalna treść. Zwróć uwagę na to, jak forma upamiętnienia wpływa na sposób mówienia o Zagładzie.
Miejsce wmurowania tablicy – z tyłu budynku, w mało widocznym punkcie – sugeruje chęć odsunięcia pamięci o Zagładzie na margines codziennego życia. Upamiętnienie istnieje, ale nie rzuca się w oczy i nie prowokuje do refleksji, co można odczytać jako przejaw niechęci do konfrontowania się z trudną przeszłością. Równie znacząca jest treść tablicy: oficjalna, rozwlekła, pełna urzędowego języka i eufemizmów. Unika ona jednoznacznych sformułowań i osobistego tonu, przez co rozmywa odpowiedzialność i emocjonalny wymiar Zagłady. Całość sprawia wrażenie formalnego obowiązku, a nie autentycznego aktu pamięci. Pokazuje to, że stosunek wielu Polaków do Zagłady był zdystansowany, ostrożny i pozbawiony gotowości do głębszego, otwartego przeżywania i nazywania tej tragedii.
1. Zwróć uwagę na to, że tablica została umieszczona w miejscu mało reprezentacyjnym.
2. Przeanalizuj język inskrypcji, zauważ jego urzędowy, bezosobowy charakter.
3. Połącz formę i treść tablicy z postawą unikania trudnych tematów.
4. Wyciągnij wniosek, że pamięć o Zagładzie była raczej spychana na dalszy plan niż realnie przepracowana.
Ćwiczenie 1.
348