Ludzie w wierszu Baczyńskiego zostali ukazani jako pokolenie zniszczone przez wojnę, stale żyjące w lęku, przemocy i poczuciu osaczenia. Mają „usta ściśnięte”, „twarz wilczą”, czuwają w dzień i nocą nasłuchują zagrożenia. Nie są przedstawieni jako spokojne jednostki, lecz jako ludzie zmuszeni do ciągłej gotowości, zahartowani przez grozę, ale zarazem wewnętrznie okaleczeni. W czterech strofach rozpoczynających się od słów „Nas nauczono” poeta pokazuje kolejne skutki życia w czasie apokalipsy. Pierwszym skutkiem wojny jest oswojenie z okrucieństwem („Nas nauczono. Nie ma litości”). Pokolenie podmiotu lirycznego widzi śmierć bliskich i niewyobrażalne tortury: „brat, który zginął”, „któremu oczy żywcem wykłuto”, „któremu kości kijem złamano”. W takim świecie współczucie zostaje stłumione przez codzienność przemocy. Drugą konsekwencją jest moralne znieczulenie („Nas nauczono. Nie ma sumienia”). Ludzie żyją „w jamach”, są „strachem zaryci”, przypominają „złych troglodytów”. Wojna spycha ich do poziomu istot pierwotnych, walczących o przetrwanie, niezdolnych do normalnego, spokojnego życia. Trzecią konsekwencją jest zniszczenie uczuć i więzi („Nas nauczono. Nie ma miłości”). Człowiek nie ma już gdzie się schronić, bo wojna zabiera matki, dzieci i bezpieczeństwo domu. Miłość zostaje wyparta przez strach, podejrzliwość i ucieczkę przed zagrożeniem. Czwartym skutkiem jest konieczność wypierania pamięci („Nas nauczono. Trzeba zapomnieć/ żeby nie umrzeć rojąc to wszystko”). Bohaterowie muszą zapominać o tym, co widzieli i przeżyli, bo pamięć o zbrodniach mogłaby ich psychicznie zniszczyć. Jednak zapomnienie nie przynosi prawdziwego ocalenia. Gdy „szukają serca”, znajdują w sobie nie żywą wrażliwość, lecz „kamień - tak - głaz”. Baczyński pokazuje więc ludzi jako pokolenie ograbione z naturalnej niewinności, litości, sumienia i miłości. Wojna uczy ich przeżyć, ale ceną tego przetrwania jest duchowe skamienienie.
1. Zauważ, że ludzie w wierszu żyją w ciągłym napięciu, co pokazują obrazy „ust ściśniętych”, „twarzy wilczej” i nieustannego czuwania.
2. Dostrzeż, że pierwsze „Nas nauczono” oznacza utratę litości pod wpływem codziennego obcowania z torturą, śmiercią i okrucieństwem.
3. Zwróć uwagę, że kolejne strofy pokazują zanik sumienia i człowieczeństwa, ponieważ wojna spycha ludzi w strach, brutalność i prymitywne instynkty.
4. Podkreśl, że wojna niszczy również miłość oraz rodzinne więzi, dlatego w świecie wiersza nie wracają już „matki ni dzieci”.
5. Wyjaśnij, że ostatnia strofa z anaforą ukazuje przymus zapominania jako sposób przetrwania, ale jednocześnie dowodzi duchowego skamienienia pokolenia.