· Konflikt Francji z Habsburgami – areną walk były dobrze rozwinięte gospodarczo tereny Włoch (tzw. wojny włoskie w okresie 1494–1559). Zaostrzyły się one szczególnie, gdy tron francuski objął Franciszek I Walezjusz, rywalizujący o koronę cesarską z Karolem Habsburgiem (który ostatecznie jako cesarz przyjął tytuł Karola V). Mimo początkowych sukcesów i prób utworzenia kolacji antyhabsburskiej, wojska francuskie ponosiły klęski. Działania Henryka II, następcy Franciszka, nie zmieniły tej sytuacji. W 1559 r. zawarto pokój, po którym Francuzi musieli wycofać się z Italii, co wzmocniło pozycję Habsburgów w Europe. Południowe Włochy należały już wcześniej do Hiszpanii, w której także rządziła ta dynastia.
· Konflikt hiszpańsko-angielski – walkę o prymat w Europie toczyła również sama Hiszpania, wymierzając swoje działania przeciwko Anglii. Król Hiszpanii Filip II był zagorzałym katolikiem i z tego za swoją sojuszniczkę uważał królową Szkocji, Marią Stuart, która jednak została najpierw uwięziona przez Elżbietę I (królową protestanckiej Anglii), a następnie stracona. To pierwsze zarzewie konfliktu zostało wzmożone przez rabunki statków hiszpańskich dokonywane przez angielskich korsarzy i poparcie Anglii dla dążeń niepodległościowych zależnej od Hiszpanii Niderlandów. W 1588 r. Filip II zaatakował Anglików, wystawiając do walki flotę nazywaną Niezwyciężoną Armadą, która jednak poniosła klęskę w bitwie na kanale la Manche. Ta porażka połączona z utratą północnych Niderlandów przyczyniła się do znacznego osłabienia mocarstwowej pozycjiHiszpanii w końcówce XVI w.
· Konflikty z Turcją – W XVI w. Turkowie kontynuowali swoją ekspansję i dotarli do Europy Środkowej. W 1526 r. stoczyli zwycięską bitwę pod Mohaczem z Węgrami. Zginął w niej Ludwik Jagiellończyk, król Czech i Węgier, co sprawiło, że ta korona przeszła w ręce Habsburgów. Turcy atakowali dalej i najechali także tereny austriackie. Na mocy zawartego w 1547 r. układu centralna część Węgier została przejęta przez Turcję, a księstwo Siedmiogrodu zostało ich terytorium zależnym. Północne i zachodnie Węgry zostały utrzymane przez Habsburgów. Nie był to jednak koniec zmagań. Turcy prowadzili swoje działania wojenne również we wschodniej część Morza Śródziemnego. W 1571 r. zawiązana została koalicja antyturecka nazywana Świętą Ligą – tworzyli ją Hiszpania, Wenecja, papież oraz zakon joannitów. W tym samym roku odniosła ona zwycięstwo w bitwie pod Lepanto. Powstrzymało to ekspansję turecką.
