Rozwój tej gospodarki był możliwy dzięki silnej pozycji szlachty, która gwarantowały udzielane przez władców przywileje. Funkcjonowanie tej gospodarki było możliwe dzięki „niewolniczej” pracy chłopów, którzy musieli odrabiać pańszczyznę. Wysokie ceny zboża na zachodnich rynkach tylko przyspieszyły proces rozwoju gospodarki folwarczno-pańszczyźnianej.
Dzięki licznym przywilejom, jakie otrzymała szlachta w zamian za ustępstwa, jej status w państwie jest była bardzo duży.