Do hołdu pruskiego doprowadziło wiele czynników. Jednym z nich była niekorzystna dla Zakonu wojna polsko-krzyżacka w latach 1519–1520. Rozwój luteranizmu i próba przekształcenia państwa zakonnego w państwo świeckie pchnęła Albrechta Hohenzollerna do prośby zaakceptowania zmiany ustroju państwa do Zygmunta Starego, ponieważ Prusy pozostawały lennem Rzeczpospolitej.
Hołd pruski był mocno krytykowany już za czasów jego ustanowienia. Wiele osób twierdziło, że pozostawienie niedobitków z Zakonu Krzyżackiego może skutkować w przyszłości ogromem problemów. Niestety te przewidywania sprawdziły się ponad dwieście lat później.