Unia Europejska miała opierać się na trzech wspólnotach: gospodarczej i walutowej, politycznej, policyjnej i sądowniczej.
● Unia gospodarcza i walutowa: wspólna waluta, rynek i polityka rolna i gospodarcza.
● Unia polityczna: uzgadnianie wspólnej linii dla polityki zagranicznej.
● Unia policyjna i sądownicza: wspólne systemy ochrony praw obywateli i granic zewnętrznych UE.
Trzy filary wspólnoty zakładały w zjednoczenie UE w byt ponadpaństwowy ze ściśle współpracującymi ze sobą członkami. Sytuację tę skomplikowało jednak przyłączenie państw pokomunistycznych.