Kardynał Richelieu, główny minister króla Ludwika XIII, przyczynił się do przekształcenia Francji w monarchię absolutną poprzez konsekwentne i zdecydowane działania, często sięgając po terror. Wprowadził politykę centralizacji władzy, ograniczając uprawnienia szlachty i wzmacniając rolę monarchii. Zreformował administrację, tworząc jednolity aparat państwowy, oraz stworzył potężną armię i wywiad. Działał również na rzecz jedności narodowej, tłumiąc bunt hugenotów i zwalczając wpływy obcych mocarstw. Jego polityka wzmocniła władzę królewską i przygotowała grunt pod późniejsze rządy Ludwika XIV, który kontynuował proces budowy absolutystycznego państwa we Francji.
Monarchowie absolutni podejmowali działania mające na celu ograniczenie przywilejów szlacheckich i ich niezależności. Na przykład, Ludwik XIV wprowadził praktykę tzw. pozbawiania honorów szlachty, co oznaczało odebranie jej tytułów, urzędów, ziem i przywilejów za działania niezgodne z interesami królewskimi. W zamian obdarzał nimi mniejszą szlachtę, która darzyła go lojalnością i zaufaniem. W ten sposób budował on silnie środowisko rojalistyczne.
Władcy absolutni przeprowadzali reorganizację administracji państwowej, tworząc nowe departamenty i urzędy, które były pod bezpośrednim zarządem monarchy. Dzięki temu władza królewska miała większą kontrolę nad prowincjami i łatwiej wpływała na działania lokalnych władz. Królowie francuscy inwestowali ogromne środki finansowe w budowę pałaców i rezydencji królewskich, takich jak Wersal czy Luwr. Te monumentalne posiadłości nie tylko służyły jako miejsca zamieszkania, ale także stanowiły symbol ich potęgi i nieograniczonej władzy.
Stany Generalne, zgromadzenie przedstawicieli trzech stanów (duchowieństwa, szlachty i stanu trzeciego, czyli chłopstwa i mieszczaństwa), miały tradycyjnie istotny wpływ na politykę i decyzje w państwie. Dwa najbardziej wpływowe stany posiadały dominującą pozycję, którą wykorzystywali, by wprowadzać coraz większy ucisk dla stanu trzeciego. Z tego powodu władcy zmuszeni byli do wchodzenia w układy z ich przedstawicielami. Jednak królowie dążący do wprowadzenia absolutyzmu zaczęli ograniczać ich rolę i wpływ, kontrolując samodzielnie proces podejmowania decyzji. Za panowania Ludwika XIV miał miejsce najdłuższy okres, w ramach którego nie zwołano Stanów Generalnych.
Monarchowie absolutni regulowali publikacje i wprowadzali cenzurę, aby utrzymać kontrolę nad przepływem informacji i zapobiec krytyce wobec władzy królewskiej. Wprowadzili także specjalne organy nadzorujące drukarzy i wydawców. Prowadzili również intensywną propagandę mającą na celu legitymizację swojej władzy i kultu jednostki, zwłaszcza Ludwik XIV. W tym celu wykorzystywali wprowadzone mechanizmy, by zachęcić twórców literackich i artystów do tworzenia dzieł zachwalających władzę absolutną. Wprowadzali ceremonie dworskie, audiencje i bankiety, które miały podkreślić wspaniałość i niezwykłość władcy.
Ludwik XIV, znany jako Król Słońce, odegrał kluczową rolę w konsolidacji monarchii absolutnej. Wprowadził politykę merkantylistyczną, wspierającą rozwój przemysłu i handlu, a także ograniczającą import i promującą eksport. Ludwik XIV zainwestował znaczne środki finansowe w rozbudowę armii i floty, co pozwoliło mu na podporządkowanie sobie oporu szlachty, przeciwników politycznych i religijnych. W tym czasie Francja była dotknięta konfliktami religijnymi, zwłaszcza między katolikami a hugenotami. Król Henryk IV wprowadził Edykt Nantejski w 1598 roku, gwarantujący wolność wyznania dla hugenotów. Jednak później, za panowania Ludwika XIV, polityka religijna skierowana była ku umocnieniu roli katolickiego Kościoła we Francji i ograniczeniu wpływu protestantów.
Kardynał Richelieu był jednym z najważniejszych polityków swojej epoki i odegrał kluczową rolę w umocnieniu władzy monarchii we Francji. Jego wpływ na rozwój absolutyzmu był tak znaczący, że minister sprawował w zasadzie pełną władzę w państwie. Jego reformy i działania miały długotrwały wpływ na kształtowanie się francuskiego systemu rządowego i przyczyniły się do umocnienia monarchii absolutnej nie tylko w czasach Ludwika XIII, ale również w okresie panowania Ludwika XIV.