Zadanie
Musisz określić, do kogo zwraca się podmiot liryczny w drugiej i trzeciej części utworu oraz wyjaśnić, dlaczego zmienia adresata swojej wypowiedzi.
Rozwiązanie
Adresatem II części jest Adam Mickiewicz. Świadczy o tym bezpośredni zwrot do poety oraz nawiązania do jego śmierci i sporów dotyczących miejsca pochówku. Norwid nie zwraca się już do Mickiewicza po to, by przypomnieć jego los, lecz aby podkreślić, że wielkość człowieka nie zależy od miejsca spoczynku ani od pośmiertnych uroczystości. Najważniejsze pozostaje jego duchowe dziedzictwo.
Adresatem III części nie jest już konkretna osoba. Wypowiedź kierowana jest do wszystkich ludzi, całego społeczeństwa, a nawet przyszłych pokoleń. Norwid formułuje tu uniwersalną refleksję o losie wybitnych jednostek oraz o tym, jak ludzkość traktuje swoich największych przedstawicieli. Można uznać, że adresatem staje się również sam czytelnik, który zostaje zaproszony do przemyślenia własnego stosunku do ludzi wybitnych.
Zmiana adresata ma duże znaczenie kompozycyjne. Poeta przechodzi od konkretnego przykładu – Mickiewicza – do ogólnej prawdy dotyczącej całej historii i wszystkich społeczeństw.
Wyjaśnienie
Najpierw sprawdź, do kogo podmiot liryczny zwraca się bezpośrednio w II części. Następnie zwróć uwagę, że w III części znika konkretny adresat, a wypowiedź nabiera charakteru ogólnego. Na tej podstawie wyciągnij wniosek, że Norwid przechodzi od jednostkowego przypadku do uniwersalnej refleksji o miejscu wybitnych ludzi w historii.
Język polski - wybrane pytania
REKLAMA
Zadania z tego działu
I. Romantyzm
8
1. Dylematy bohatera romantycznej powieści poetyckiej. Adam Mickiewicz Konrad Wallenrod
8
2. Romantyczna śmierć na polu bitwy
17
3. Zanim pojawił się Konrad… Romantyczny kochanek w dramacie Adama Mickiewicza
22
4. Dziadów część III Adama Mickiewicza – polski arcydramat romantyczny
29
5. Reżyser filmowy czyta część III Dziadów
38
6. Eseistyka o wieszczu narodowym
41
7. Portret psychologiczny pokolenia romantyków
44
8. Romantyczny poeta wobec „zjadaczy chleba”. Juliusz Słowacki Testament mój
51
9. Romantyczne spory w poemacie dygresyjnym
55
10. Hołd wielkiemu patriocie… Cyprian Kamil Norwid Bema pamięci żałobny rapsod
61
11. Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie…
66
12. Refleksje o artyście i sztuce. Cyprian Kamil Norwid Fortepian Szopena
68
13. Co o sztuce sądził Cyprian Kamil Norwid? Promethidion
75
14. Artysta spotyka artystów… Czarne kwiaty Cypriana Kamila Norwida
79
15. Romantyczna wizja rewolucji. Zygmunt Krasiński Nie-Boska komedia
84
16. Tęsknota ze utraconymi czasami w gawędzie szlacheckiej
91
17. Romantycy też się śmiali
101
18. Przypomnij sobie lekturę ze szkoły podstawowej – Zemsta Fredry
106
Podsumowanie przed sprawdzianem
109
Piszemy samodzielnie. Szkic krytyczny
115
Piszemy samodzielnie. Szkic interpretacyjny
120
Piszemy samodzielnie. Interpretacja porównawcza
126