Zadanie
Zapoznaj się z definicją szkicu w Słowniku terminów literackich i określ:
a) Musisz wskazać najważniejsze cechy szkicu krytycznego oraz określić, jakiej tematyki może on dotyczyć.
b) Musisz określić, w jaki sposób autor szkicu odnosi się do analizowanego problemu lub utworu.
c) Musisz wskazać formy wypowiedzi, z którymi szkic krytyczny ma najwięcej cech wspólnych.
d) Musisz wskazać najważniejsze różnice między szkicem krytycznym a recenzją.
Rozwiązanie
a) Szkic krytyczny:
- jest wypowiedzią krytycznoliteracką;
- dotyczy wybranego problemu, twórczości autora lub konkretnego utworu;
- ma charakter argumentacyjny;
- zawiera interpretacje, opinie i refleksje autora;
- może wykorzystywać różne konteksty (np. historyczny, filozoficzny, biograficzny);
- cechuje się swobodniejszą kompozycją niż rozprawka.
b) Autor szkicu nie ogranicza się do przedstawiania faktów. Analizuje, interpretuje, ocenia i komentuje omawiany problem lub utwór. Wyraża własne zdanie, przedstawia argumenty oraz dzieli się swoimi refleksjami.
c) Szkic krytyczny łączy cechy:
- rozprawki – ponieważ zawiera logiczny wywód i argumentację;
- eseju – ponieważ pozwala na dygresje, wykorzystanie różnych kontekstów oraz przedstawianie własnych refleksji.
d) Szkic krytyczny różni się od recenzji przede wszystkim zakresem i celem. Nie służy jedynie ocenie utworu, lecz jego pogłębionej analizie lub omówieniu wybranego problemu. Jest bardziej rozbudowany, wykorzystuje różne konteksty i daje autorowi większą swobodę w prowadzeniu rozważań.
Wyjaśnienie
a) Przeczytaj definicję szkicu i zwróć uwagę na informacje dotyczące jego celu oraz budowy. Zastanów się, czym szkic różni się od innych form wypowiedzi i jakie elementy są dla niego charakterystyczne.
b) Zwróć uwagę, czy autor jedynie opisuje omawiane zagadnienie, czy również je ocenia. Poszukaj fragmentów, w których ujawnia własne opinie, komentarze i wnioski.
c) Porównaj cechy szkicu z poznanymi wcześniej formami wypowiedzi. Zastanów się, które elementy przypominają rozprawkę, a które są charakterystyczne dla eseju.
d) Porównaj cele obu form wypowiedzi. Pamiętaj, że recenzja koncentruje się głównie na ocenie dzieła, natomiast szkic krytyczny ma przede wszystkim analizować i interpretować wybrane zagadnienie oraz przedstawiać przemyślenia autora.
Język polski - wybrane pytania
REKLAMA
Zadania z tego działu
I. Romantyzm
8
1. Dylematy bohatera romantycznej powieści poetyckiej. Adam Mickiewicz Konrad Wallenrod
8
2. Romantyczna śmierć na polu bitwy
17
3. Zanim pojawił się Konrad… Romantyczny kochanek w dramacie Adama Mickiewicza
22
4. Dziadów część III Adama Mickiewicza – polski arcydramat romantyczny
29
5. Reżyser filmowy czyta część III Dziadów
38
6. Eseistyka o wieszczu narodowym
41
7. Portret psychologiczny pokolenia romantyków
44
8. Romantyczny poeta wobec „zjadaczy chleba”. Juliusz Słowacki Testament mój
51
9. Romantyczne spory w poemacie dygresyjnym
55
10. Hołd wielkiemu patriocie… Cyprian Kamil Norwid Bema pamięci żałobny rapsod
61
11. Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie…
66
12. Refleksje o artyście i sztuce. Cyprian Kamil Norwid Fortepian Szopena
68
13. Co o sztuce sądził Cyprian Kamil Norwid? Promethidion
75
14. Artysta spotyka artystów… Czarne kwiaty Cypriana Kamila Norwida
79
15. Romantyczna wizja rewolucji. Zygmunt Krasiński Nie-Boska komedia
84
16. Tęsknota ze utraconymi czasami w gawędzie szlacheckiej
91
17. Romantycy też się śmiali
101
18. Przypomnij sobie lekturę ze szkoły podstawowej – Zemsta Fredry
106
Podsumowanie przed sprawdzianem
109
Piszemy samodzielnie. Szkic krytyczny
115
Piszemy samodzielnie. Szkic interpretacyjny
120
Piszemy samodzielnie. Interpretacja porównawcza
126