Początkowo król był przeciwny projektowi zawarcia ściślejszej unii między Polską a Litwą. Obawiał się utraty swojej pozycji na Litwie i wzrostu znaczenia szlachty litewskiej. Wkrótce jednak zmienił zdanie, mając na uwadze to, że bez wojsk sąsiada, Polska ma mniejsze szanse na wygraną w przypadku wybuchu otwartego konfliktu z Moskwą. Z kolei Litwa prawdopodobnie nie poradziłaby sobie w ogóle w starciu z przeciwnikiem.
Zygmunt August wkrótce zrzekł się praw dziedzicznych w stosunku do Wielkiego Księstwa Litewskiego. Po pierwsze Zygmunt II August był wychowywany jako Polak i miał ograniczoną znajomość języka litewskiego, co stanowiło barierę w komunikacji z litewskimi magnatami i rodami wielkorządowymi. Po drugie król nie miał męskiego potomka, który mógłby dziedziczyć tron Wielkiego Księstwa Litewskiego, co stawiało go w trudnej sytuacji politycznej i wywoływało niepokoje wśród magnaterii litewskiej.