Okres rozbiorów Polski był czasem silnych napięć i dążeń do odzyskania utraconych ziem przez Rzeczpospolitą. W tę walkę zaangażowana była przede wszystkim szlachta, która straciła na rozbiorach swoje przywileje i posiadłości ziemskie. Dążyła ona do odbudowy Rzeczypospolitej i przywrócenia swojej dawnej pozycji. Mieszczaństwo, które straciło możliwość prowadzenia swobodnego handlu i rozwijania interesów, widziało w niepodległości szansę na odzyskanie swoich wpływów. W powstaniu wzięła udział także Inteligencja i duchowieństwo, mając na uwadze ochronę polskiej kultury i tradycji. Inną ważną grupą byli chłopi, którzy również ucierpieli na skutek rozbiorów. Wielu z nich zostało podporządkowanych nowym właścicielom ziemskim, co często wiązało się z większym uciskiem i trudnymi warunkami życia. Jednak z uwagi na niską świadomość narodową brali oni niechętnie udział w walkach wyzwoleńczych.
Tadeusz Kościuszko odegrał kluczową rolę w przekształceniu zrywu narodowego w ogólnonarodowe powstanie. Jego działania były ukierunkowane na jednoczenie różnych grup społecznych w walce przeciwko rozbiorcom. Kościuszko starał się opracować spójny program polityczny mający wprowadzić szereg reform, które miały na celu uwolnienie chłopów spod ucisku pańszczyzny, ograniczenie przywilejów szlachty oraz promowanie równości społecznej. Był także inicjatorem powołania regularnej armii, która miała stanowić siłę przeciwstawiającą się rozbiorcom. Dążył do wzmocnienia narodowej tożsamości i mobilizacji społeczeństwa do walki o niepodległość. Niestety, mimo zaangażowania i wysiłków Kościuszki oraz innych działaczy niepodległościowych, powstanie nie osiągnęło swojego celu.
Tadeusz Kościuszko wprowadził do swojej armii jedną z pierwszych w historii zasad równouprawnienia i tolerancji religijnej. W dekrecie z 24 kwietnia 1794 roku ogłosił, że każdy obywatel Rzeczypospolitej, niezależnie od wyznania, może służyć w armii i pełnić dowolne funkcje wojskowe.