Kwestią Gnębona Puczymordy, wypowiadaną tubalnym głosem po tym, jak „Chochoł wstaje i staje nieruchomo”, są pytania o sens tego zdarzenia: co to znaczy, że Chochoł wstał, i co oznacza to „w powyspiańskim gmachu myśli narodowej”. Puczymorda pyta więc, jak należy rozumieć powrót symbolu znanego z Wesela Wyspiańskiego. W Weselu Chochoł był jedną z najważniejszych postaci symbolicznych. Oznaczał uśpienie, marazm, bierność i niemożność wspólnego działania. Jego taniec pod koniec dramatu symbolizował narodowy bezwład, powtarzanie tych samych gestów i brak prawdziwego czynu. W Szewcach wstanie Chochoła można rozumieć jako znak powrotu dawnych narodowych mitów i symboli, ale już w formie zdegradowanej. Witkacy pokazuje, że dawne młodopolskie symbole nie mają już dawnej siły. Chochoł nie prowadzi do wielkiej refleksji narodowej, lecz staje się elementem groteskowej sceny. Ostatecznie Chochoł okazuje się Bubkiem we fraku. To bardzo ważne, bo Witkacy w ten sposób kompromituje i ośmiesza symbol z Wesela. Zamiast tajemniczej figury narodowego uśpienia pojawia się zwykły, groteskowy człowiek w przebraniu. Oznacza to, że w świecie Szewców dawne symbole zostały zużyte, puste i niezdolne do wyjaśnienia nowoczesnej rzeczywistości.
1. Zauważ, że scena z Chochołem jest bezpośrednim nawiązaniem do Wesela Stanisława Wyspiańskiego.
2. Dostrzeż, że w Weselu Chochoł symbolizował uśpienie narodu, bierność i niemożność działania.
3. Zwróć uwagę, że pytanie Puczymordy dotyczy sensu tego symbolu po epoce Wyspiańskiego, czyli w świecie „powyspiańskim”.
4. Podkreśl, że u Witkacego Chochoł nie zachowuje dawnej powagi, bo zostaje wciągnięty w groteskową scenę.
5. Wyjaśnij, że fakt, iż Chochoł okazuje się Bubkiem we fraku, pokazuje kompromitację dawnych mitów narodowych i rozpad wielkich symboli literackich.