W kontaktach z rodziną Młodziaków narrator stosuje strategię obserwacji, prowokacji i kompromitacji. Najpierw przygląda się ich zachowaniu i zauważa, że Młodziakowie tylko udają pełną swobodę, nowoczesność i wolność od konwenansów. Ich postępowość jest dla niego kolejną formą, czyli sztuczną rolą odgrywaną przed innymi. Józio próbuje więc obnażyć fałsz tej rodziny. Nie atakuje ich wprost, ale doprowadza do sytuacji, w której sami ujawniają swoje przywiązanie do norm, wstydu i mieszczańskich zasad. Szczególnie ważna jest jego strategia wobec Zuty. Józio obserwuje ją, próbuje naruszyć jej pewność siebie i pokazać, że jej naturalność także jest pozą. Najważniejszą prowokacją narratora jest doprowadzenie do skandalu z udziałem Kopyrdy i Pimki. Józio chce zburzyć nowoczesny porządek domu Młodziaków i sprawdzić, czy naprawdę są tak wolni, jak twierdzą. Okazuje się, że nie potrafią zachować swobody w sytuacji skandalu, a ich nowoczesność rozpada się pod wpływem kompromitacji. Narrator walczy przede wszystkim o wolność od narzuconej formy. Chce obronić się przed upupieniem, przed rolą ucznia i niedojrzałego chłopca. Jednocześnie walczy z fałszywą formą Młodziaków, czyli z ich udawaną nowoczesnością. Jego celem jest pokazanie, że każdy człowiek i każda rodzina podlega jakiejś formie, nawet jeśli uważa się za wolną od zasad.
1. Zauważ, że Józio najpierw obserwuje Młodziaków i rozpoznaje ich nowoczesność jako pozę.
2. Dostrzeż, że nie walczy z nimi otwarcie, ale stosuje prowokację i doprowadza do kompromitujących sytuacji.
3. Zwróć uwagę, że Zuta jest dla niego symbolem młodości, naturalności i nowoczesnej formy.
4. Podkreśl, że skandal z Kopyrdą i Pimką ujawnia, że Młodziakowie nie są naprawdę wolni od konwenansów.
5. Wyjaśnij, że narrator walczy o uwolnienie się od cudzych ról i o zdemaskowanie sztuczności społecznych form.