Musisz rozpoznać bohaterów przedstawionych na pięciu kadrach z ekranizacji Pana Tadeusza, określić sytuacje, w których zostali ukazani, podać najważniejsze informacje o każdej postaci oraz wskazać ich charakterystyczne cechy.

1. Szlachta zaściankowa – na pierwszym planie Gerwazy

Pierwszy kadr przedstawia szlachtę zaściankową, a na pierwszym planie znajduje się Gerwazy Rębajło. Scena wiąże się z konfliktem między Horeszkami a Soplicami. Gerwazy, dawny sługa Stolnika Horeszki, podsyca niechęć szlachty do Sopliców i nakłania ją do zajazdu na Soplicowo.

Gerwazy jest pamiętliwy, porywczy, waleczny, uparty i bezwzględnie wierny Horeszkom. Przez wiele lat pragnie zemścić się na Jacku Soplicy za zabójstwo Stolnika. Szlachta zaściankowa została natomiast przedstawiona jako zbiorowość patriotyczna i odważna, ale jednocześnie kłótliwa, impulsywna i łatwo ulegająca emocjom.

2. Hrabia

Drugi kadr przedstawia Hrabiego, dalekiego krewnego Horeszków. Bohater znajduje się w lesie, który odpowiada jego romantycznej wrażliwości – Hrabia chętnie zachwyca się malowniczymi krajobrazami i patrzy na rzeczywistość przez pryzmat sztuki.

Jest marzycielski, egzaltowany, wrażliwy na piękno, romantyczny i skłonny do teatralnych gestów. Angażuje się w spór o zamek, a pod wpływem Gerwazego staje na czele zajazdu na Soplicowo.

3. Ksiądz Robak

Trzeci kadr przedstawia księdza Robaka, czyli Jacka Soplicę, ojca Tadeusza. Widzimy go z bronią, kiedy strzela do niedźwiedzia, ratując życie Tadeuszowi. Jego zdolności strzeleckie przypominają o jego trudnej historii.

Jacek po zabójstwie Stolnika Horeszki całkowicie zmienił swoje życie. Jako ksiądz Robak został emisariuszem i przygotowywał szlachtę litewską do wystąpienia przeciw Rosjanom. Jest odważny, patriotyczny, zdeterminowany, ofiarny i pokorny. Swoją działalnością próbuje odkupić winy młodości.

4. Maciej Dobrzyński i Gerwazy zakuci w dyby

Czwarty kadr przedstawia Macieja Dobrzyńskiego i Gerwazego zakutych w dyby po zajeździe na Soplicowo. Szlachta zostaje pojmana przez Rosjan, którzy wykorzystują konflikt między Polakami.

Maciej Dobrzyński, zwany Maćkiem nad Maćkami, jest jednym z najbardziej szanowanych przedstawicieli szlachty zaściankowej. To doświadczony, rozsądny, niezależny i patriotyczny człowiek. Początkowo przestrzega szlachtę przed pochopnym działaniem, jednak później uczestniczy w walce z Rosjanami.

Gerwazy jest natomiast bardziej gwałtowny, mściwy i porywczy. Zestawienie tych dwóch postaci dobrze pokazuje różne postawy występujące wśród szlachty.

5. Zosia i Podkomorzy

Ostatni kadr przedstawia Zosię i Podkomorzego, którzy idą w pierwszej parze poloneza podczas uroczystości kończącej epopeję.

Zosia jest młoda, naturalna, skromna i związana ze światem Soplicowa. Jej zaręczyny z Tadeuszem symbolicznie kończą konflikt między Soplicami i Horeszkami. Można ją określić jako łagodną, skromną, naturalną, pracowitą i wrażliwą.

Podkomorzy jest jednym z najważniejszych przedstawicieli starszego pokolenia szlachty. Cieszy się dużym autorytetem, jest przywiązany do tradycji i dawnych obyczajów. To właśnie on prowadzi poloneza, co podkreśla jego pozycję w społeczności. Jest dostojny, stateczny, kulturalny i przywiązany do tradycji.

Scena poloneza ma znaczenie symboliczne: przedstawia wspólnotę szlachecką, ciągłość tradycji oraz nadzieję na przyszłość.

Przyjrzyj się kolejno wszystkim pięciu kadrom i najpierw rozpoznaj przedstawione osoby. Wyjaśnij, w jakich wydarzeniach uczestniczą: na pierwszym zdjęciu zauważ szlachtę zaściankową z Gerwazym na pierwszym planie, na czwartym wskaż Macieja Dobrzyńskiego i Gerwazego zakutych w dyby, a na piątym rozpoznaj Zosię i Podkomorzego rozpoczynających poloneza. Podaj przy każdej postaci najważniejsze informacje wynikające z treści epopei. Podkreśl, że kadry pokazują zarówno konflikty i porywczość szlachty, jak i jej patriotyzm, przywiązanie do tradycji oraz zdolność do wspólnego działania.