Trzeba wyjaśnić znaczenie pracy w światopoglądzie pozytywistów i odwołać się do konkretnych tekstów kultury.
Dla pozytywistów praca była jedną z najważniejszych wartości oraz podstawowym sposobem działania na rzecz jednostki i całego społeczeństwa. Po klęsce powstania styczniowego odrzucono przekonanie, że najważniejszą drogą do poprawy sytuacji narodu jest walka zbrojna. Zamiast niej postulowano systematyczną pracę.
Program pozytywistyczny obejmował przede wszystkim pracę organiczną i pracę u podstaw. Pierwsza zakładała traktowanie społeczeństwa jak organizmu, którego wszystkie warstwy powinny harmonijnie współdziałać. Druga oznaczała działalność edukacyjną i pomoc skierowaną do najuboższych i najsłabiej wykształconych warstw.
Znaczenie pracy pokazuje Lalka Bolesława Prusa. Stanisław Wokulski dzięki pracy zdobywa wykształcenie i majątek, rozwija działalność handlową, pomaga potrzebującym i interesuje się rozwojem nauki. Z kolei w Nad Niemnem Elizy Orzeszkowej praca jest podstawą życia Bohatyrowiczów i źródłem ich godności.
Praca była więc dla pozytywistów nie tylko sposobem zarabiania pieniędzy, ale także obowiązkiem społecznym, źródłem rozwoju oraz narzędziem modernizacji kraju.
Wykorzystaj wybrane teksty kultury, dlatego nie wystarczy omówić programu epoki. Wskaż pracę organiczną i pracę u podstaw. Zauważ, że praca zastępuje romantyczny model walki zbrojnej inną formą służby społeczeństwu. Podkreśl, że miała wymiar zarówno indywidualny, jak i społeczny.