Zwróć uwagę, jakie postawy wymienia osoba mówiąca. Następnie wypisz je i opisz, dlaczego przyjęcie każdej z nich nie zmieni sytuacji podmiotu lirycznego.
Podmiot liryczny wymienia takie sposoby na rozprawienie się z marazmem jak sięganie po przekleństwa, ironię, wzgardę, rozpacz, walkę, rezygnację, użycie? Niestety przyjęcie żadnej z tych postaw nie pozwala na uwolnienie się od poczucia pustki i egzystencjalnej beznadziei. Przekleństwo jak wyraża osoba mówiąca w wierszu, jest dla dzikich, a przedstawiciele końca XIX wieku to ludzie wykształceni, obyci, ironia – czym jest, kiedy największym szyderstwem jest kruchość ludzkiego życia, wzgarda to postawa głupców, a może jedynym wyjściem z apatii jest więc rozpacz, ostateczność, pójście za przykładem skorpiona, który w sytuacji bez wyjścia …zjada sam siebie? Kolejno podmiot liryczny odrzuca pomysł walki z tym, co go dotyka, podważa sens walki, która skazana jest na porażkę. Człowiek jest bezradny w obliczu nieszczęścia, próba pokonania uczucia niemocy jest niemożliwa. Nawet rezygnacja nie przyniesie ulgi, a wręcz przeciwnie cierpienie jest stałym elementem życia. Przyszłość natomiast jest zagadką, nikt nie zdoła jej przewidzieć. Ludźmi, jak przedstawia, kierują ukryte na dnie duszy pragnienia, żądze?
Podmiot liryczny wyraża niemoc wobec panującego stanu rzeczy. Neguje wszelkie sposoby wyjścia z przedstawionej w utworze apatii, takie poglądy podzielali również przedstawiciele schyłku XIX wieku, dekadenci. Décadence oznacza z francuskiego, „schyłek”, „koniec”. Dekadent to przedstawiciel Dekadentyzmu, nurtu w sztuce i literaturze wyrażającego pesymistyczne spojrzenie na rzeczywistość, charakteryzowało się ono poczuciem bezcelowości wszystkiego, buntu oraz działania. Podmiot liryczny bezpośrednio zwraca się do przedstawicieli swojej epoki „Co zostało nam, co wiemy, dla których żadna z dawnych wiar już nie wystarcza? „[…] człowiecze z końca wieku?”.
Zadanie zagadnienie 9.
141Ćwiczenie ćwiczenie 5.
158