Słowo „doświadczenie” oznacza przeżycie, zdarzenie albo wiedzę zdobytą przez udział w czymś. Może też odnosić się do praktyki życiowej, czyli tego, czego człowiek nauczył się dzięki własnym przeżyciom. Synonimami tego słowa są między innymi: przeżycie, doznanie, praktyka, próba, lekcja, nauka i przejście przez coś. Wyrażenie „doświadczenie śmierci” jest problematyczne, jeśli rozumiemy je dosłownie. Człowiek nie może naprawdę opowiedzieć o własnej śmierci jako o przeżyciu, ponieważ śmierć kończy świadomość i możliwość relacjonowania. W tym sensie „doświadczenie własnej śmierci” nie jest w pełni logiczne, bo doświadczenie zakłada istnienie kogoś, kto przeżywa, zapamiętuje i później może to zrozumieć. Jednak to wyrażenie ma sens w znaczeniu przenośnym. Można doświadczać śmierci jako świadek umierania innych ludzi, jako osoba żyjąca w ciągłym zagrożeniu albo jako ktoś, kto był bardzo blisko własnej śmierci. W takim ujęciu „doświadczenie śmierci” oznacza bliski kontakt ze śmiercią, który zmienia człowieka psychicznie i moralnie. W literaturze wojennej to określenie jest szczególnie uzasadnione. Bohaterowie utworów Różewicza, Borowskiego czy Herlinga-Grudzińskiego nie opisują własnej śmierci, ale opisują życie w świecie, w którym śmierć była codziennością. Widzieli zabijanie, ciała ofiar, lęk i odczłowieczenie. Dlatego można powiedzieć, że doświadczyli śmierci, choć nie w sensie dosłownym, lecz egzystencjalnym i duchowym. Moim zdaniem wyrażenie „doświadczenie śmierci” ma sens, jeśli traktuje się je jako metaforę. Nie oznacza ono przeżycia własnego końca, ale takie zetknięcie się ze śmiercią, które pozostawia trwały ślad w człowieku i zmienia jego sposób rozumienia świata.
1. W zagadnieniu krótko sparafrazuj polecenie, bez podawania gotowych definicji ani argumentów.
2. W rozwiązaniu najpierw wyjaśnij znaczenie słowa „doświadczenie” i podaj synonimy.
3. Rozważ dosłowne znaczenie wyrażenia „doświadczenie śmierci” i pokaż, dlaczego jest ono logicznie problematyczne.
4. Następnie wyjaśnij sens przenośny: kontakt ze śmiercią, obserwowanie umierania, życie w zagrożeniu.
5. Zakończ własnym stanowiskiem, że wyrażenie jest sensowne jako metafora doświadczenia granicznego.