Zadanie Wprowadzające - strona 240
Zadanie
Rozwiązanie
Dobra dyskusja powinna służyć wymianie poglądów i argumentów, a nie jedynie pokonaniu rozmówcy. Warto przypomnieć trzy najważniejsze kwestie.
Zasady prowadzenia dyskusji:
- należy jasno przedstawić własne stanowisko;
- trzeba uważnie słuchać wypowiedzi innych osób i odnosić się do ich rzeczywistych argumentów;
- nie należy przerywać rozmówcy;
- warto zachować kulturę języka i szacunek wobec osoby prezentującej odmienne stanowisko;
- należy trzymać się tematu;
- trzeba odróżniać krytykę poglądu od ataku na osobę, która go przedstawia;
- warto dopuszczać możliwość zmiany własnego stanowiska pod wpływem przekonujących argumentów.
W przypadku formułowania argumentów zwróć uwagę, że powinny one być logicznie związane z tezą i rzeczywiście ją uzasadniać. Można posługiwać się faktami, konkretnymi przykładami, związkami przyczynowo-skutkowymi, wiedzą naukową czy odpowiednio dobranymi tekstami kultury. Warto podkreślić, że argument powinien być możliwie precyzyjny i poparty przykładem lub uzasadnieniem.
Chwyty erystyczne służą przede wszystkim osiągnięciu przewagi w sporze, a nie rzetelnemu dowodzeniu własnej racji. Można podać przykłady takich działań jak:
- atakowanie rozmówcy zamiast jego argumentu;
- ośmieszanie przeciwnika;
- wzbudzanie strachu, litości lub poczucia winy;
- celowe zniekształcanie stanowiska drugiej osoby, aby łatwiej je podważyć;
- powoływanie się na popularność danego poglądu jako dowód jego prawdziwości;
- przedstawianie tylko dwóch możliwości, mimo że istnieją również inne.
Stosowanie chwytów erystycznych może prowadzić do manipulowania odbiorcą, zaostrzenia konfliktu i odejścia od rzeczywistego przedmiotu dyskusji. Może również sprawić, że rozmowa przestanie służyć dochodzeniu do racjonalnych wniosków.
Wyjaśnienie
Wskaż zasady kulturalnej i rzeczowej dyskusji, zauważ cechy poprawnie zbudowanego argumentu oraz podkreśl różnicę między argumentacją a erystyką. Warto zwrócić uwagę, że największym niebezpieczeństwem chwytów erystycznych jest zastępowanie rzeczowego uzasadnienia próbą wpłynięcia na rozmówcę lub odbiorcę.