W tym zadaniu podziel wiersz na dwie części: fragment, w którym podmiot mówiący zwraca się bezpośrednio do adresata, oraz fragment będący jego osobistym wyznaniem. Następnie określ, jaki obraz rzeczywistości przedstawia pierwsza część oraz jakie wartości wyznaje osoba mówiąca w drugiej części utworu.
Pierwsza część wiersza zawiera zwrot do adresata i opisuje zapowiedź zabójstwa. Podmiot mówiący mówi o tym, że człowiek zostanie zabity „na skraju miasta”, „pod bokiem komendy” i „na plecach urzędu”. Rzeczywistość ukazana w tej części jest brutalna, niesprawiedliwa i pełna przemocy. Zbrodnia ma się dokonać w miejscu związanym z władzą, co sugeruje bezkarność sprawców i obojętność instytucji państwa. Druga część wiersza ma charakter osobistego wyznania. Podmiot mówiący mówi o wartościach takich jak uczciwość, pamięć o Polsce i przywiązanie do moralnych zasad. Wspomina, że mimo trudnej rzeczywistości w człowieku wciąż istnieją ważne wartości i poczucie tożsamości. Pokazuje to jego wrażliwość oraz sprzeciw wobec przemocy i niesprawiedliwości.
1. Przeczytaj uważnie wiersz i zwróć uwagę na fragmenty, w których pojawia się bezpośredni zwrot do adresata.
2. Oddziel tę część od fragmentu, w którym podmiot mówi o swoich uczuciach i przekonaniach.
3. Przeanalizuj pierwszą część i określ, jaki obraz rzeczywistości przedstawia opis zabójstwa.
4. Zwróć uwagę na wartości wymienione w drugiej części, takie jak uczciwość czy przywiązanie do ojczyzny.
5. Wyjaśnij, że druga część pokazuje moralną postawę podmiotu mówiącego i jego sprzeciw wobec brutalnej rzeczywistości.
Zadanie 5.
61Zadanie 6.
61Zadanie podsumowujące 3.
69Zadanie 2.
72Zadanie 3.
72Zadanie 4.
112Zadanie 7.
115Zadanie 11.
119Zadanie 5.
127Zadanie 3.
144Zadanie 8.
163Zadanie 1.
193Zadanie 1.
197Zadanie 4.
197Zadanie 6.
204Zadanie 1.
216Zadanie 2.
216Zadanie 1.
234Zadanie 1.
277Zadanie 3.
278Zadanie 2.
340Zadanie podsumowujące 5.
340Zadanie 2.
380Zadanie 1.
382Zadanie 6.
382Zadanie 2.
393Zadanie podsumowujące 6.
406Zadanie 5.
413Zadanie 13.
421