Porównaj obraz człowieka i jego obowiązków przedstawiony w powieści Dżuma z wizją powinności zawartą w dekalogu Camusa.
Zarówno w powieści Dżuma, jak i w dekalogu Camusa wyłania się obraz człowieka odpowiedzialnego, wolnego i zobowiązanego do moralnego działania mimo braku oparcia w religijnych dogmatach. W dekalogu Camusa człowiek ma być „święty bez Boga”, co oznacza, że powinien kierować się zasadami etycznymi niezależnie od wiary. Ma buntować się przeciw niesprawiedliwości, nie zabijać, być uczciwym i solidarnym. Te przykazania podkreślają autonomię moralną jednostki oraz jej odpowiedzialność za innych ludzi. Podobny obraz człowieka wyłania się z Dżumy. Doktor Rieux nie odwołuje się do Boga, lecz do ludzkiej przyzwoitości. Tarrou dąży do „świętości bez Boga”, próbując żyć tak, by nie przyczyniać się do cierpienia innych. Rambert, wybierając pozostanie w Oranie, realizuje zasadę solidarności. W obu przypadkach człowiek jest istotą, która sama kształtuje swoje postępowanie. Powinności nie wynikają z nakazu nadprzyrodzonego, lecz z poczucia odpowiedzialności i z potrzeby obrony godności człowieka. Różnica polega na tym, że dekalog formułuje te zasady wprost, w postaci nakazów, natomiast powieść ukazuje je poprzez konkretne postawy i wybory bohaterów.
1. Zauważ, że dekalog Camusa formułuje moralne zasady niezależne od religii.
2. Wskaż, że w powieści bohaterowie realizują podobne wartości poprzez działanie.
3. Podkreśl motywy solidarności, uczciwości i sprzeciwu wobec zła.
4. Zwróć uwagę, że w obu przypadkach człowiek sam odpowiada za swoje czyny.
5. Wyciągnij wniosek, że zarówno dekalog, jak i powieść ukazują człowieka jako istotę moralnie zobowiązaną do dobra.
Zadanie 5.
61Zadanie 6.
61Zadanie podsumowujące 3.
69Zadanie 2.
72Zadanie 3.
72Zadanie 4.
112Zadanie 7.
115Zadanie 11.
119Zadanie 5.
127Zadanie 3.
144Zadanie 8.
163Zadanie 1.
193Zadanie 1.
197Zadanie 4.
197Zadanie 6.
204Zadanie 1.
216Zadanie 2.
216Zadanie 1.
234Zadanie 1.
277Zadanie 3.
278Zadanie 2.
340Zadanie podsumowujące 5.
340Zadanie 2.
380Zadanie 1.
382Zadanie 6.
382Zadanie 2.
393Zadanie podsumowujące 6.
406Zadanie 5.
413Zadanie 13.
421