Przedstaw stanowisko Czesława Miłosza wobec romantycznego wzorca kulturowego na podstawie tekstu Edwarda Balcerzana oraz utworów z tomu Ocalenie.
Czesław Miłosz zajmuje wobec postawy romantycznej stanowisko krytyczne. Według Balcerzana poeta postrzega romantyzm jako niebezpieczną dewiację kultury, która prowadzi do gloryfikowania cierpienia, chaosu i destrukcji. Miłosz sprzeciwia się romantycznemu podżeganiu do walki i mitologizowaniu narodowej klęski. W jego przekonaniu romantyzm nie oferuje ładu ani stabilnych wartości, lecz utrwala postawę „płaczu” i wiecznego żegnania poległych. W wierszach z tomu Ocalenie poeta dystansuje się od roli „płaczki żałobnej” oraz od sakralizowania narodowego cierpienia. W utworze W Warszawie mówi o „przeklętej świętości”, co można odczytać jako krytykę romantycznego mesjanizmu. Miłosz uważa, że romantyczny wzorzec nie daje nadziei ani nie buduje przyszłości, lecz utrwala rozpacz i powtarzalność tragedii. Zamiast tego proponuje poezję odpowiedzialną, opartą na prawdzie i sprawiedliwości, a nie na emocjonalnym uniesieniu i kulcie ofiary.
1. Wskaż w tekście Balcerzana określenia świadczące o krytycznej ocenie romantyzmu.
2. Zwróć uwagę na zarzut podżegania i gloryfikowania cierpienia.
3. Połącz te tezy z fragmentami wierszy Miłosza, np. z krytyką „przeklętej świętości”.
4. Wyjaśnij, że Miłosz odrzuca romantyczny mesjanizm i mit narodowej ofiary.
5. Wyciągnij wniosek, że poeta proponuje nowy, bardziej odpowiedzialny model twórczości.
Zadanie 5.
61Zadanie 6.
61Zadanie podsumowujące 3.
69Zadanie 2.
72Zadanie 3.
72Zadanie 4.
112Zadanie 7.
115Zadanie 11.
119Zadanie 5.
127Zadanie 3.
144Zadanie 8.
163Zadanie 1.
193Zadanie 1.
197Zadanie 4.
197Zadanie 6.
204Zadanie 1.
216Zadanie 2.
216Zadanie 1.
234Zadanie 1.
277Zadanie 3.
278Zadanie 2.
340Zadanie podsumowujące 5.
340Zadanie 2.
380Zadanie 1.
382Zadanie 6.
382Zadanie 2.
393Zadanie podsumowujące 6.
406Zadanie 5.
413Zadanie 13.
421