Omów koncepcję człowieka przedstawioną w egzystencjalizmie Sartre’a oraz w personalizmie Mouniera. Następnie oceń, jakie znaczenie mają te ujęcia dla współczesnej filozofii i myślenia o człowieku.
W tekstach przedstawiono dwie ważne koncepcje człowieka. Egzystencjalizm Sartre’a ukazuje człowieka jako istotę całkowicie wolną, która nie ma z góry określonej natury ani przeznaczenia. Egzystencja poprzedza istotę, co oznacza, że człowiek sam tworzy siebie poprzez swoje decyzje. Jest odpowiedzialny za własne życie oraz za wartości, które ustanawia. Jego istnienie wiąże się z samotnością, koniecznością wyboru i doświadczeniem absurdu. Personalizm Mouniera przedstawia człowieka jako osobę, czyli byt duchowy, wolny i zdolny do relacji. Osoba realizuje się poprzez zaangażowanie, odpowiedzialność i „przekraczanie siebie”. Człowiek nie jest zamkniętą jednostką, lecz istotą wspólnotową, otwartą na innych i na transcendencję. Jego godność wynika z duchowego wymiaru oraz zdolności do rozwoju. Współczesna filozofia przypisuje obu koncepcjom istotne znaczenie. Egzystencjalizm podkreślił indywidualną wolność, odpowiedzialność i autonomię jednostki, co wpłynęło na myślenie o prawach człowieka i podmiotowości. Personalizm natomiast stał się ważnym fundamentem refleksji nad godnością osoby, etyką relacji oraz rolą wspólnoty. Obie koncepcje nadal inspirują współczesne debaty filozoficzne i etyczne.
1. Zwróć uwagę na główne założenia egzystencjalizmu dotyczące wolności i braku z góry ustalonej natury.
2. Dostrzeż, że personalizm akcentuje godność osoby i jej relacyjny charakter.
3. Porównaj indywidualistyczny wymiar egzystencjalizmu z wspólnotowym wymiarem personalizmu.
4. Zauważ wpływ tych koncepcji na współczesne myślenie o prawach i odpowiedzialności człowieka.
5. Oceń, że obie teorie nadal mają znaczenie w refleksji nad miejscem człowieka w świecie.
Zadanie 5.
61Zadanie 6.
61Zadanie podsumowujące 3.
69Zadanie 2.
72Zadanie 3.
72Zadanie 4.
112Zadanie 7.
115Zadanie 11.
119Zadanie 5.
127Zadanie 3.
144Zadanie 8.
163Zadanie 1.
193Zadanie 1.
197Zadanie 4.
197Zadanie 6.
204Zadanie 1.
216Zadanie 2.
216Zadanie 1.
234Zadanie 1.
277Zadanie 3.
278Zadanie 2.
340Zadanie podsumowujące 5.
340Zadanie 2.
380Zadanie 1.
382Zadanie 6.
382Zadanie 2.
393Zadanie podsumowujące 6.
406Zadanie 5.
413Zadanie 13.
421