W tym zadaniu musisz wskazać, jakie zjawisko społeczne opisuje podmiot liryczny w końcowych fragmentach „Traktatu moralnego”. Następnie określ, z czego ono wynika oraz jakie skutki przynosi jednostce i całemu społeczeństwu.
Osoba mówiąca zwraca uwagę na zjawisko alkoholizmu, traktowanego jako symbol moralnego kryzysu i ucieczki od odpowiedzialności. Wódka zostaje nazwana „bóstwem”, przed którym „chyla się Polska w trudne czasy”. Przyczyną tego zjawiska jest powojenny kryzys, doświadczenie wojny, poczucie bezsilności oraz duchowa pustka. Alkohol staje się sposobem na zagłuszenie traum, biedy i rozczarowania rzeczywistością. To również efekt braku autentycznych autorytetów i wartości. Konsekwencją jest dalsza degradacja moralna społeczeństwa. Pojawia się zobojętnienie, cynizm i utrata wrażliwości. Alkohol nie rozwiązuje problemów, lecz pogłębia marazm i przyczynia się do utrwalania „cywilizacji krwi i łez”. Jednostka zamiast działać i brać odpowiedzialność za świat, pogrąża się w iluzji i samozniszczeniu.
1. Odszukaj fragmenty mówiące o „bóstwie wódki i kiełbasy” oraz „zjawisku wódki”.
2. Zinterpretuj alkohol jako symbol ucieczki od trudnej rzeczywistości powojennej.
3. Połącz to z kontekstem historycznym – wojną, biedą i kryzysem wartości.
4. Zastanów się, jakie skutki dla jednostki i społeczeństwa przynosi taka postawa.
5. Sformułuj wniosek, że podmiot liryczny ostrzega przed moralnym upadkiem wynikającym z ucieczki w alkohol i bierność.
Zadanie 5.
61Zadanie 6.
61Zadanie podsumowujące 3.
69Zadanie 2.
72Zadanie 3.
72Zadanie 4.
112Zadanie 7.
115Zadanie 11.
119Zadanie 5.
127Zadanie 3.
144Zadanie 8.
163Zadanie 1.
193Zadanie 1.
197Zadanie 4.
197Zadanie 6.
204Zadanie 1.
216Zadanie 2.
216Zadanie 1.
234Zadanie 1.
277Zadanie 3.
278Zadanie 2.
340Zadanie podsumowujące 5.
340Zadanie 2.
380Zadanie 1.
382Zadanie 6.
382Zadanie 2.
393Zadanie podsumowujące 6.
406Zadanie 5.
413Zadanie 13.
421