W tym zadaniu musisz odnaleźć w wierszu „Życia sam zapach” wyrazy i połączenia wyrazowe, które nie funkcjonują w języku ogólnym lub mają znaczenie nadane im przez poetę. Następnie musisz wyjaśnić, co one oznaczają w kontekście utworu.
W wierszu pojawiają się liczne neologizmy i autorskie połączenia wyrazowe, m.in.:
– pstrość – użyta jako dynamiczne, wielozmysłowe zróżnicowanie wrażeń i bodźców;
– sproszy – sugeruje rozpraszanie, rozbijanie zapachu na elementy;
– skręśli – oznacza porządkowanie lub wyznaczanie granic doświadczenia;
– krążenie – użyte jako proces ciągłego ruchu zapachu i doznań;
– rozgałęziacz pojęć zielonych – metaforyczne określenie zapachu jako czegoś, co rozbudza skojarzenia związane z naturą i życiem;
– bujna kulistość – obraz pełni, intensywności i obfitości doznań zmysłowych;
– łączność – zapach jako czynnik łączący różne elementy rzeczywistości;
– toczenia zwąchań – neologizm odnoszący się do procesu węszenia, krążenia zapachów;
– wdech! zaklockowanie! – gwałtowne, fizyczne doświadczenie zapachu, moment jego zatrzymania;
– zamknąć w zamknąć – próba uchwycenia i ograniczenia ulotnego wrażenia;
– kryształy w przezroczystości – jedno słońce zmysłu nosa.
1. Zwróć uwagę na wyrazy, które nie należą do języka potocznego ani literackiej normy.
2. Sprawdź, czy dany neologizm powstał przez przekształcenie znanego słowa lub połączenie kilku pojęć.
3. Odczytaj znaczenie każdego neologizmu w kontekście całego wiersza, a nie dosłownie.
4. Zauważ, że neologizmy służą oddaniu ulotności zapachu i wielozmysłowego poznania świata.
5. Wyciągnij wniosek, że dzięki neologizmom poeta próbuje nazwać doświadczenia, których nie da się opisać zwykłym językiem.
Zadanie 1.
123Ćwiczenie 5.
166Zadanie 11.
265