W tym ćwiczeniu musisz wskazać elementy językowe niezgodne z normą językową w podanym fragmencie wiersza oraz wyjaśnić, jaką funkcję pełnią te celowe odstępstwa od poprawności.
W tekście pojawiają się liczne elementy niezgodne z normą językową, m.in.:
– „głowa boli mnie i siebie” – niepoprawne połączenie składniowe i niewłaściwe użycie zaimka „siebie”,
– „e tyle było z sobą do myślenia” – potoczny wykrzyknik „e” oraz nienormatywna konstrukcja składniowa,
– „co robić – boli?” – skrót myślowy i elipsa składniowa,
– „głowić?” – nietypowe, neologiczne użycie czasownika,
– „co tyle miane byte – ?” – celowo zniekształcona fleksja i składnia.
Funkcją tych niezgodności jest oddanie chaosu myśli, bólu głowy oraz dezorientacji psychicznej podmiotu mówiącego, a także naśladowanie potoku świadomości i mowy wewnętrznej.
1. Przeczytaj fragment wiersza, zwracając uwagę na formy odbiegające od poprawnej polszczyzny.
2. Wyodrębnij wyrazy i połączenia wyrazowe, które są niezgodne z normą językową.
3. Określ, jakiego rodzaju są to niezgodności (składniowe, fleksyjne, leksykalne).
4. Zastanów się, czy błędy są przypadkowe, czy celowo zastosowane przez autora.
5. Wyciągnij wniosek, że niezgodność z normą pełni funkcję artystyczną i służy wyrażeniu stanu psychicznego podmiotu lirycznego.
Zadanie 1.
123Ćwiczenie 5.
166Zadanie 11.
265