Zastanów się, czy w szczególnych warunkach historycznych wykonywanie niektórych zawodów lub funkcji może budzić sprzeciw moralny i dlaczego.
W określonych okolicznościach historycznych istnieją zawody i funkcje, których wykonywanie może być moralnie wątpliwe. Dotyczy to zwłaszcza ról bezpośrednio związanych z represyjnym aparatem władzy, jeśli ich celem jest utrwalanie niesprawiedliwego systemu i krzywdzenie innych ludzi. W takich warunkach wykonywanie pracy przestaje być neutralnym obowiązkiem zawodowym, a staje się formą współudziału w przemocy lub łamaniu podstawowych praw. Jednocześnie należy uwzględnić presję, strach i brak realnego wyboru, z jakimi mierzyły się jednostki w systemach opresyjnych. Ocena takich postaw nie jest jednoznaczna, jednak historia pokazuje, że odmowa pełnienia niektórych funkcji bywa aktem odwagi i zachowania moralnej integralności.
1. Zwróć uwagę na zależność między wykonywanym zawodem a charakterem systemu politycznego.
2. Dostrzeż różnicę między neutralną pracą a funkcją służącą represjom.
3. Rozpoznaj znaczenie odpowiedzialności moralnej jednostki w sytuacjach granicznych.
4. Zauważ presję i brak alternatyw, które wpływają na decyzje ludzi.
5. Sformułuj wniosek, że w określonych warunkach historycznych odmowa pełnienia niektórych ról może mieć wymiar etyczny.
Zadanie 1.
123Ćwiczenie 5.
166Zadanie 11.
265