W tym zadaniu musisz określić, jaki zarzut wobec komunizmu jest w wierszu najważniejszy oraz wyjaśnić, na czym on polega.
Barańczak w największym stopniu oskarża komunizm o odebranie ludziom godności, sensu życia i poczucia sprawczości. System zostaje ukazany jako rzeczywistość, która redukuje człowieka do biernego trwania „pod murem”, bez możliwości wyboru, działania i rozumienia własnej sytuacji. Komunizm pozbawia jednostkę nie tylko wolności politycznej, ale także elementarnego sensu istnienia, sprawia, że ludzie żyją w stanie zawieszenia, zmęczenia i milczącej rezygnacji. Wiersz pokazuje również, że komunizm odbiera prawo do prawdy. Sens świata zostaje „odsunięty za mur”, staje się niewidzialny i niedostępny, a człowiek traci kontakt nie tylko z rzeczywistością, lecz także z samym sobą. Najcięższym oskarżeniem nie jest więc sama opresja fizyczna czy ekonomiczna, lecz długotrwałe niszczenie ludzkiej godności, nadziei i wewnętrznej wolności.
1. Zastanów się, jakie doświadczenia ludzi są w wierszu najbardziej wyeksponowane.
2. Zwróć uwagę na motyw muru jako symbolu ograniczenia i odebrania sensu.
3. Przeanalizuj, czego bohaterowie są pozbawieni: działania, nadziei, zrozumienia własnej sytuacji.
4. Połącz te obserwacje z obrazem władzy działającej pośrednio, lecz destrukcyjnie.
5. Sformułuj wniosek, że głównym oskarżeniem komunizmu jest degradacja człowieka i odebranie mu godności oraz sensu życia.
Zadanie 1.
123Ćwiczenie 5.
166Zadanie 11.
265