W tym zadaniu musisz wyjaśnić, w jaki sposób poeta przekształca utarte wyrażenie „sens stojący za czymś” oraz jaki efekt znaczeniowy uzyskuje dzięki temu zabiegowi w zakończeniu wiersza.
Poeta dokonuje defrazeologizacji wyrażenia „sens stojący za czymś”, nadając mu dosłowny, przestrzenny charakter. Zamiast abstrakcyjnego sensu ukrytego „za” wydarzeniami lub zjawiskami, pojawia się obraz sensu, który dosłownie „stoi za murem”, a więc pozostaje niewidoczny i niedostępny. W przedostatniej strofie sens zostaje określony jako „niewidzialny”, co podkreśla jego nieuchwytność i oddalenie od ludzkiego doświadczenia. W ostatniej strofie dodatkowo ujawnia się, że ten sens nie dotyczy wyłącznie świata zewnętrznego, lecz także samego podmiotu mówiącego – „niewidzialny dla mnie, lecz także dla mnie samego”. Przekształcenie to prowadzi do wniosku, że sens rzeczywistości w warunkach opresyjnych nie tylko jest ukryty przez system, lecz również wewnętrznie utracony przez ludzi. Sens „stoi za murem”, czyli poza zasięgiem poznania, a jednocześnie oddziela człowieka od samego siebie.
1. Przypomnij sobie znaczenie frazeologizmu „sens stojący za czymś” jako sensu ukrytego, wymagającego interpretacji.
2. Zauważ, że poeta traktuje wyrażenie dosłownie, wprowadzając realny obraz muru i przestrzeni „za nim”.
3. Przeanalizuj użycie przymiotnika „niewidzialny” i jego powtórzenie w odniesieniu do świata oraz podmiotu.
4. Zestaw to przekształcenie z tematyką wiersza, mianowicie z doświadczeniem życia w rzeczywistości pozbawionej przejrzystości i prawdy.
5. Wyciągnij wniosek, że zabieg ten podkreśla utratę sensu zarówno w wymiarze społecznym, jak i osobistym.
Zadanie 1.
123Ćwiczenie 5.
166Zadanie 11.
265