W tym zadaniu musisz wyjaśnić, jak Edek Szmidt rozumie zniewolenie Polski przedstawione w akapicie 3 Małej Apokalipsy. Twoim celem jest pokazanie, jak bohater ocenia sytuację kraju oraz wskazanie, co – według niego – pozwala Polakom zachować własną tożsamość mimo podporządkowania obcej władzy.
Edek Szmidt postrzega zniewolenie Polski jako stan głęboki, ale niepełny i nieostateczny. Uważa, że dominacja sowiecka ma charakter narzucony i sztuczny, a Polacy nie utożsamiają się wewnętrznie z ideologią komunizmu. Jego zdaniem system zniewala ciało i codzienne życie, lecz nie jest w stanie całkowicie zawładnąć duszą i świadomością społeczeństwa. Tym, co chroni Polaków przed całkowitą utratą tożsamości, jest kultura, tradycja, pamięć historyczna oraz zdolność do ironii i dystansu wobec władzy. Szmidt wierzy, że wewnętrzna niezależność myślenia i przywiązanie do własnych wartości pozwalają narodowi przetrwać nawet w warunkach politycznego podporządkowania.
1. Najpierw uważnie przeczytaj wypowiedź Edka Szmidta z akapitu 3 i zwróć uwagę na jego ton oraz sposób oceniania rzeczywistości.
2. Następnie określ, czy bohater mówi o zniewoleniu jako stanie całkowitym, czy raczej powierzchownym i narzuconym.
3. Potem zastanów się, jakie elementy niematerialne Szmidt uznaje za ważniejsze od politycznej kontroli.
4. Kolejnym krokiem jest wskazanie roli kultury, pamięci i świadomości narodowej w zachowaniu tożsamości.
5. Na końcu sformułuj wniosek, że według Szmidta Polacy pozostają wewnętrznie wolni mimo zewnętrznego zniewolenia.
Zadanie 1.
123Ćwiczenie 5.
166Zadanie 11.
265