W tym zadaniu musisz wyjaśnić, jaką funkcję pełni defrazeologizacja w wierszu, wskazać konkretne frazeologizmy poddane przekształceniu oraz określić, jakie nowe znaczenia poetka dzięki temu wydobywa.
Zastosowanie defrazeologizacji służy ukazaniu świata pozornie idealnego i uporządkowanego, w którym wszystko jest jednoznaczne, logiczne i „oczywiste”. Wisława Szymborska przekształca znane frazeologizmy, takie jak „stać na gruncie dowodów”, „nie ma innej drogi”, „jasne jak słońce”, „głębokie przekonanie”, „sens czegoś”, nadając im dosłowny, przestrzenny charakter. Dzięki temu odkrywa ironiczny sens utworu – pokazuje, że świat absolutnej pewności i jednoznacznych odpowiedzi jest nieludzki, martwy i pozbawiony miejsca na wątpliwość, pytania oraz indywidualne doświadczenie.
1. Przypomnij sobie, czym jest defrazeologizacja – to dosłowne potraktowanie utrwalonego związku frazeologicznego.
2. Zwróć uwagę na nazwy miejsc w wierszu, które przypominają znane frazeologizmy i potoczne powiedzenia.
3. Sprawdź, jak poetka zamienia abstrakcyjne wyrażenia w elementy konkretnego pejzażu.
4. Zastanów się, jaki efekt daje takie „ucieleśnienie” frazeologizmów – co traci, a co zyskuje ich znaczenie.
5. Dojdź do wniosku, że dzięki temu zabiegowi Szymborska ironicznie obnaża złudność świata całkowitej pewności i jednoznacznej prawdy.
Zadanie 1.
123Ćwiczenie 5.
166Zadanie 11.
265